«АЛЛАТРА» жамоаси Нью-Йоркдаги Иқлим ҳафталиги доирасида ташкил этилган «Океаннинг уйғониши» тадбирида иштирок этди.

Нью-Йорк, 21 сентябрь 2026 йил — «АЛЛАТРА» жамоаси Нью-Йоркдаги Иқлим ҳафталиги доирасида «Пластик одиссея» (Plastic Odyssey) ташкилоти томонидан ташкил этилган «Океаннинг уйғониши» тадбирида иштирок этди. Учрашув Саут-Стрит денгиз порти музейидаги тарихий «Уэйвертри» (Wavertree) елканли кемаси бортида бўлиб ўтди. Унда океанни муҳофаза қилиш ва пластик ифлосланишига қарши курашиш бўйича амалий чора-тадбирларни муҳокама қилиш учун илм-фан, бизнес, хайрия жамғармалари, экологик ташкилотлар ҳамда санъат соҳаси вакиллари жам бўлди.

«АЛЛАТРА» жамоаси Манхэттенда бўлиб ўтган «Океаннинг уйғониши» тадбирида, Нью-Йорк.

«Пластик одиссея» (Plastic Odyssey) — чиқиндиларни камайтириш, уларни қайта ишлаш ва денгиз экотизимларини тиклаш орқали пластик ифлосланишига қарши курашишга қаратилган глобал ташаббус. «Океаннинг уйғониши» тадбири мазкур йўналишларда фаолият юритаётган мутахассислар учун ўзаро тажриба алмашиш, янги ёндашувларни тақдим этиш ҳамда ҳамкорлик имкониятларини муҳокама қилиш майдонига айланди.

Рассом Капюсин Буркар Нью-йоркдаги Манхэттенда бўлиб ўтган «Океаннинг уйғониши» тадбири доирасида «Уэйвертри» елканли кемаси бортида пластик чиқиндилардан фойдаланган ҳолда перформанс намойиш этмоқда.

Тадбир дастури шамол энергиясидан фойдаланувчи денгиз кемачилиги, океанни муҳофаза қилиш лойиҳаларига инвестициялар киритиш, пластик ифлосланишининг инсон саломатлиги ҳамда биохилма-хилликка таъсири, шунингдек, халқаро экологик сиёсатга бағишланган муҳокамаларни ўз ичига олди. Стартаплар тақдимотида истиқболли технологиялар намойиш этилди, атроф-муҳитни тозалаш бўйича экспедициялар ҳақидаги ҳисоботлар, кинонамойишлар ва бадиий перформанслар эса муҳокамаларни амалий мисоллар билан бойитди. Учрашув, шунингдек, тадқиқотчилар, тадбиркорлар, экологик фаоллар ва меҳмонларга ўзаро жонли мулоқот қилиш ва тажриба алмашиш имкониятини яратди.Тадбирнинг расмий дастури.

Нью-Йоркдаги Манхэттенда бўлиб ўтган «Океаннинг уйғониши» тадбиридаги панель мунозараси.

Тадбир доирасида «АЛЛАТРА» жамоаси учрашув иштирокчилари билан бир қатор интервьюлар ўтказди. Асосий эътибор океаннинг инсон ҳаётидаги ўрни, микро- ва нанопластик муаммоси, шунингдек, океан ифлосланишига қарши курашиш учун зарур бўлган илмий, иқтисодий ва ижтимоий ўзгаришларга қаратилди. Бундан ташқари, суҳбатдошлар уларни ҳаракат қилишга ундайдиган ва оптимизмни сақлаб қолишларига ёрдам берадиган омиллар ҳақида сўзлаб бердилар.

Иштирокчилар атроф-муҳит ҳолати ва инсон саломатлиги ўртасидаги ўзаро боғлиқлик, илмий тадқиқотлар ва маърифатнинг аҳамияти, шунингдек, бизнес ва халқаро ҳамкорликнинг ҳиссасини муҳокама қилдилар. Келтирилган мисоллар орасида — анъанавий пластикка муқобил материалларни ишлаб чиқиш, чиқиндиларни қайта ишлашнинг янги ёндашувлари ва экологик билимларни оммалаштиришга қаратилган ташаббуслар бор эди. Бу мавзулар «АЛЛАТРА» томонидан микро- ва нанопластик бўйича илмий маълумотларни таҳлил қилиш ҳамда аҳолининг экологик саводхонлигини ошириш борасида олиб борилаётган фаолият билан чамбарчас боғлиқдир. 

Тақдим этилган ёндашувларнинг хилма-хиллиги амалий бир саволни ўртага ташлади: пластик ифлосланиши муаммосини ҳал қилиш учун турли соҳаларнинг саъй-ҳаракатларини қандай бирлаштириш мумкин? «Plastic Ocean Project» ташкилоти ҳаммуассиси Бонни Монтелеоне ўз фикри билан ўртоқлашди:

«Бу муаммони фақат нотижорат ташкилотларнинг кучи билан ҳал қилиб бўлмайди. Давлат сиёсати керак. Корпорацияларнинг масъулияти зарур. Фақатгина барча ушбу саъй-ҳаракатларни бирлаштирган ҳолда биз микропластик каби улкан муаммони енгиб ўтишимиз мумкин».

Суратда (ўнгдан чапга): «Пластик океан лойиҳаси» (Plastic Ocean Project) ташкилоти ҳаммуассиси Бонни Монтелеоне ҳамда «АЛЛАТРА» вакили Оли Котик Нью-Йоркнинг Манхэттен шаҳрида бўлиб ўтган «Океаннинг уйғониши» акциясида». 

Давлат тузилмалари ва бизнеснинг  масъулияти билан бир қаторда, иштирокчилар алоҳида шахслар ва маҳаллий ҳамжамиятларнинг ролини ҳам муҳокама қилдилар. Океан тақдиридан ташвишланиш қандай қилиб умумий ҳаракатга айланади? «СиСол Технолоджис» (SeaSol Technologies) компанияси ҳаммуассиси Джонатан Макги одамларнинг ўзлари ҳам бу жараёнда иштирок этишлари муҳимлигини таъкидлади: 

«Бизга халқнинг ўзидан чиқадиган ташаббус керак. Одамлар бирлашиши, муаммоларни англаб етиши ва: “Биз бу вазиятни ўзгартириш ниятидамиз”, — деб айтишлари керак».

«Океаннинг уйғониши» акцияси айнан шундай ҳамкорлик учун шароит яратди. Океанни муҳофаза қилишнинг турли йўналишларида фаолият юритаётган мутахассислар «Уэйвертри» кемаси бортида учрашиб, тажриба алмашиш ҳамда бошқа соҳа вакилларининг ёндашувлари ва қарашлари билан танишиш имконига эга бўлдилар. Илгари барқарор ривожланиш бўйича директор лавозимида фаолият юритган Джон Куинан ушбу учрашув ҳақидаги ўз таассуротлари билан ўртоқлашди:

«Бу ерда турли қарашлар туташмоқда. Нью-Йорк — бу турли маданиятлар қоришмаси бўлган макон ва бу кема ҳам мутлақо ҳар хил инсонларни бирлаштирмоқда. Назаримда, айнан шундай жойларда илғор ғоялар туғилади, муҳим алоқалар ўрнатилади ва келажак учун инновацион ечимлар пайдо бўлади».

Илгари барқарор ривожланиш бўйича директор лавозимида ишлаган Джон Куинан ва «АЛЛАТРА» вакили Оли Котик Манхэттенда бўлиб ўтган «Океаннинг уйғониши» акциясида, Нью-Йорк.

Ҳамкорликка оид муҳокамалар охир-оқибат  океанни ҳимоя қилиш нима учун умумий масъулиятимиз эканлиги масаласига — яъни унинг инсон фаровонлиги билан бевосита боғлиқлигига бориб тақалди. «Пластик одиссея» ташкилотининг асосий ҳамкори ҳамда «Океаннинг уйғониши» ташаббуси ҳомийси бўлган SVR лабораторияси бош директори Шарлотт де Питре ўз интервьюсида ана шу боғлиқликни алоҳида таъкидлаб ўтди:

«Агар биз ҳақиқатан ҳам одам саломатлигини яхшилашни истасак, атроф-муҳит саломатлиги ҳақида ҳам қайғуришимиз керак».

SVR лабораторияси бош директори Шарлотт де Питре Манхэттенда бўлиб ўтган «Океаннинг уйғониши» акциясида, Нью-Йорк.

Интервьюлар ва норасмий суҳбатлар давомида умумий бир тушунча шаклланди: океан инсон ҳаётидан ажралмасдир, унинг ҳолати эса фаровонлигимиз билан бевосита боғлиқ. Океан ҳақида ғамхўрлик қилиш — умумий келажагимиз учун масъулиятни ўз зиммамизга олиш демакдир.

«АЛЛАТРА» жамоаси фикр алмашиш ҳамда океанни муҳофаза қилишга қаратилган фаолият ҳақида сўзлаб бериш имконияти учун «Пластик одиссея» ташкилотига, Саут-Стрит денгиз порти музейига ва интервьюнинг барча иштирокчиларига миннатдорлик билдиради.

«АЛЛАТРА» ҳақида

«АЛЛАТРА» — бу АҚШда тадқиқот марказига эга бўлган («АЛЛАТРА» Глобал тадқиқот маркази) халқаро ташкилот бўлиб, иқлим ва экологик ўзгаришларни комплекс таҳлил қилиш, микро- ва нанопластик таъсирини ўрганиш, шунингдек, маданиятлараро ҳамкорликни ривожлантириш ҳамда инсоннинг асосий ҳуқуқ ва эркинликларини ҳимоя қилиш билан шуғулланади.

Атроф-муҳитни ва барча мавжудотни муҳофаза қилиш ишига садоқати эътирофи сифатида, 2024 йилда «АЛЛАТРА» ташкилоти Ҳазрати Олийлари Рим Папаси Францискнинг Ҳаворийлик фотиҳасига сазовор бўлди. 2025 йилда Ҳазрати Олийлари Рим Папаси Лев XIV ҳам «АЛЛАТРА» президентига ва унинг барча кўнгиллиларига Ҳаворийлик фотиҳасини инъом этди.

ОАВ учун алоқа манзили: [email protected]